Wittgenstein

Het cultuurlandschap Wittgenstein bedekt de oostelijke helft van het district Siegen-Wittgenstein en wel op het gebied van het voormalige graafschap Wittgenstein. Met een bosoppervlakte van ca. 70% is Wittgenstein het cultuurlandschap met het meeste bos in het natuurpark.

Door de hoog oprijzende gebergten is het Wittgensteiner Land qua natuur, cultuurhistorie en door zijn ruimten zonder bewoning duidelijk anders dan het aangrenzende Siegerland. Het cultuurlandschap werd bepaald door bos- en landbouw en door een lagere bewoningsgraad. In de neerslagrijke, hogere delen van het Rothaargebergte ontspringen de riviertjes Sieg, Lahn en Eder.

In het voormalige graafschap wijzen walburchten al op een bewoning in de IJzertijd. In de steden Laasphe en Berleburg ontstonden in de middeleeuwen burchten, die later tot indrukwekkende kastelen met een fraaie omgeving werden uitgebouwd. Gehuchten en kerkdorpen worden gedomineerd door de traditionele vakwerk-bouwwijze, maar wel met Hessische invloeden. Bij Raumland ontwikkelde zich in de 18de en 19de een bovenregionale leisteenwinning, die later door de ongunstige verkeerssituatie werd stilgelegd. Het Wittgensteiner Land is door de late ontsluiting met spoorwegen in de daarop volgende tientallen jaren nauwelijks industrieel gedomineerd. Het landschap ontwikkelde er zich meer tot een ontspanningslandschap met kastelen, representatieve landhuizen en indrukwekkende kuurvoorzieningen in Bad Berleburg en Bad Laasphe.